MATSALAR KIBA1



DR SHUAIBU MB(KIWON LAFIYA)
***DAGA ZAUREN KIWON LAFIYA🚑🚑***

***MATSALAR KIBA1⃣

Idan mutum nada kiba ko akace wance ko wane nada kiba ana kallon mai ko kitse yayimasa yawa a jiki kenan. Kiba takasu kishi biyu akwai kiba akwai mummunar kiba wadda takeda matsaloli fiyeda dayar kibar, Yawanci idan mutum nada kiba kuma yanada tsawo, tsawon yakan shanye kibar koya rage kibar, amma idan mutum nada kiba kuma bayada tsawo tafi fitowa sosai sannan wasukuma kibar a cikin su take watau tumbi.Awasu mutanen kiba wani abin alfaharine musamman a kasashe irin namu wanda sabanin wasu kasashe inda mutane masu kiba ke kashe kudade dayawa don ganin sunrage kokuma suncireta, inda wadanda basuda ita suketa kokarin ganin basu sameta ba ko kadan. Saboda gwamnatocinsu suna kashe makudan kudade don wayarda kan mutane akan illar kiba.

 KIBA tanada lahani sosai ga magudanan jini na zuciya dana kwalwa dasauran sassan jiki mutum idan daskararren mai ya toshe magudanan jini dasuke gewaye da zuciya dakuma kwalwa don sune suke bata kason jini
Wanda faruwar haka kan jawo matsala ta mutuwar bangare da abin yashafa, hawanjini da yawanci masu kiba ke dashi saiya karama zuciya aibu.

 ABUBUWANDA SUKE KAWO KIBA

 KIBA na jawo ciwon suger batareda angaje shiba, da ciwon kashi da wasu cututtuka daji watau cancer

1⃣ -Gado shine babban dalilin zuwan kiba saboda dayawa masu kiba gadonta sukayi

2⃣-Yawan cin abinci barkatai kokuma fiyeda bukatar mutum

3⃣Akwai wasu cututtuka kuma dasuke kawo kiba misali makoko, ko na kwayaye haihuwa mace

4⃣-Rashin motsa jiki, watau zaman dirshen daga mota sai mota sai office ko shago sai parlow ayi kallo sai daki a kwanta wanda yafi yawa a mata

5⃣-Akwai damuwa, tana sanya kiba kuma tana sanya rama, itamade tanasa kiba

6⃣-Akwai kuma magungunna dasuke haifarda kiba kamarsu na tsarin iyali dawasu magungunna daban

7⃣-Akwai cin abinci masu mai dakuma irin dabi'ar ci a kwanta musamman nau'in abubuwa na madara dasu waken suya. Akwai de dalillai dayawa dasuke hadasa kiba

 ***ALAMOMIN KIBA***

 Nasan za ace to kuma kibama har wasu alamomin gareta sabanin abu a zahiri da ake gani, eh akwai alamomin ta ai tun farko nace kibar takasu kishi biyu ne ta yuwu mafi muni nake maganar alamomin ta

1⃣Akwai hada cinyoyi yayin tafiya su rika gugar juna kokuma a tsaya a tsaye ahada kafafu a sunkuyar da kai a kasa batareda an sunkuyar ba,
 aga cewa ko ina za a iya ganin yatsun kafa amma masu teba watau tumbi kenan bazasu iya hango yatsunba wannan kibace datayi muni

2⃣-Sannan awon nauyi na body mass index BMI yakai maki 20-24 shine normal de amma maki 25-29 shine kiba, wanda kuma yawuce 30 shine mummunar kiba. Idan akasamu sikeli kamar kilo 90 sannan a gwada tsawo da tape irinna teloli da bangare da aka sa Cm lambar dayasamu saiyayi sau ita misali tsawon sa yakai 175 saiyayi × 175 zai bashi 30625 saiya rabata sau 1000 zaibaka 3.0 kunga idan kukayi × da nauyi kilo dinmu na 90 zaubada 30.
 To kunga idan mutum mai nauyin kilo 90 da tsawo na 175 kunga yanada ciwon kiba tayi matuka muni kenan
 Shiyasa ake samun yawan matsala hawanjini, suger, kitse, ciwon zuciya da mutuwar barin jiki

*** HANYOYIN KARIYA DAGA KIBA***

 Rage kiba abune mai wahalar gaske, ba karamin aiki bane, wani lokacin ma maimakon ragewa sai akara kokuma arage kwana biyu kuma ayi wadda tafi ta baya muni, kuma zaman mutum lafiya shine yarage kibar yakuma tabbatarda baisake yinta ba

1⃣-Rage cin abinci mai maiko kamar su manja, man Gyada, ko gwaiduwar kwai watau yellow yolk na kwai, da cin nama mai maski ko kitse, da man butter musamman mai color na dark blue amma mai marfi light blue bayada matsala, sai manshanu da man kakidee

*** HANYOYIN RAGE KIBA***

1⃣ Ga masu mummunar kiba zasu kauracewa wadannan abubuwa duka ne bawai su rage cinsu ba inde nasara akeso, amma zasu iya cin kwai idan ancire yellow din kokuma kifi maimakon nama, kuma arika yin abinci da mai bayada cholestoral watau free cholestoral oils

2⃣Yawan amfani da kayan marmari da tsanwayen ganyayyaki suna tsane mai a jiki, hadasu kuka,

 3⃣Saikuma hatsi amma wanda ba a sirfa ba aka niko su a haka, saikuma oat shima hatsine amma na turawa dukkansu sunada fibre dayake tsane mai kafin abinci yaje ga hanji,amma misali kamar bayan break fast dasafe wajen 12pm na rana kafin launch ana iya amfani da kayan itatuwa hakama da daddare

 4⃣-Motsa jiki, wannan muhimman gaba ce datake taka rawa sosai wajen magance matsala kiba misali tafiyar kasa ta mintuna 30 a rana kokuma sirsirfa ta minti 20 a rana ga wadanda zasu iya ga mashina na motsa jiki sunyi yawa ynz

5⃣-Rage yawan ciye ciye barkatai, cin abinci sau ukku kokuma azimin masu kiba wanda ake ci sau daya a rana amma yanada illa saboda yanasa mutum yarasa wasu kananan sinadarai da jiki yake bukata kuma

 6⃣-Duk bayan wadannan ga masu mummunar kiba kuma suje asibiti a auna su watau lafiya su dakuma kitse dake jikinsu sai afara basu magungunna na tatse kitse.

 NOTE :Akwai wasu dasuke son kara kiba kunga de matsala ta za aga ina kauce kauce idan akace anaso kara kiba ya za ayi saboda illarta yasa bawai banason ayi kibar ba musamman mata, bayan wadancan illolin kiba fa har haihuwa tana hanawa ga mace ko namiji musamman mata kinda har chanza masu al'ada takeyi.

ALLAH YAKARA MANA LAFIYA MAI AMFANI.

Comments